Financieel & juridisch

Waar vindt u een goede mededingingsjurist?

De 'veilige haven' onder de meldingsdrempel bestaat niet meer

Tot voor kort konden ondernemingen die onder de omzetdrempels van de Mededingingswet bleven, een overname of fusie vrijwel zonder zorgen afronden. Sinds 1 september 2025 is dat veranderd: de Autoriteit Consument & Markt (ACM) heeft nu de bevoegdheid om ook niet-meldingsplichtige transacties achteraf te onderzoeken en, bij misbruik van een economische machtspositie, alsnog te verbieden en te beboeten. Voor bedrijven die een overname overwegen, is vroegtijdig mededingingsrechtelijk advies daardoor relevanter geworden dan een paar jaar geleden, ook wanneer de eigen omzet ruim onder de traditionele meldingsdrempels blijft.

Kartelverbod vs. misbruik van machtspositie
Aspect	Kartelverbod (art. 6 Mw)	Misbruik machtspositie (art. 24 Mw)
Kern van het verbod	Afspraken tussen concurrenten	Eenzijdig gedrag van een dominante partij
Voorbeeld	Prijsafspraken, marktverdeling	Uitsluitingsgedrag, buitensporige prijzen
Toezicht	Achteraf, door ACM	Achteraf, door ACM (nu ook onder drempels)
Sanctie	Boete, nietigheid van de afspraak	Boete, last onder dwangsom

Waarom dit ook het mkb raakt

Mededingingsrecht wordt vaak geassocieerd met grote multinationals en spraakmakende kartelzaken, maar de regels gelden evengoed voor kleinere ondernemingen. Samenwerking tussen concurrerende mkb-bedrijven — bijvoorbeeld gezamenlijke inkoop, afstemming van tarieven binnen een branchevereniging, of een gezamenlijk aanbestedingsverbond — kan al snel tegen het kartelverbod aanschuren, ook als dat niet de bedoeling was. Een mededingingsjurist die vooraf meekijkt bij dit soort samenwerkingsvormen voorkomt dat een goedbedoelde afspraak achteraf als overtreding wordt aangemerkt.

Waar let u op bij de keuze?

Vraag naar ervaring met uw specifieke situatie: advies bij een fusie of overname vraagt andere expertise dan verdediging in een lopend ACM-onderzoek naar kartelvorming. Een mededingingsjurist die ook praktijkervaring heeft binnen uw sector kent de gangbare samenwerkingsvormen en weet sneller waar de juridische grens ligt tussen legitieme samenwerking en een verboden afspraak. Vraag ten slotte naar de aanpak bij een boekenonderzoek of dawn raid door de ACM: is de jurist in staat om op korte termijn beschikbaar te zijn, want dat soort onderzoeken kondigen zich niet aan.

Zelfonderzoek vóór een overname loont

Bij een voorgenomen overname is het raadzaam om, ook onder de meldingsdrempels, vooraf een beknopte mededingingsrechtelijke check te laten uitvoeren: welk marktaandeel ontstaat er na de transactie, en zijn er signalen die op een dominante positie kunnen wijzen? Deze vorm van zelfonderzoek is aanzienlijk goedkoper dan een achteraf gevoerde procedure bij de ACM, en geeft bestuurders en aandeelhouders vooraf zekerheid over het risico dat aan de transactie kleeft. Zo'n check duurt doorgaans een beperkt aantal dagen en voorkomt dat een overname pas ver na afronding alsnog juridisch wordt teruggedraaid, met alle onzekerheid, extra kosten en reputatieschade van dien voor zowel de betrokken ondernemingen als hun individuele bestuurders.